1. 641 dəfə oxunub ,   0 şərh   Çap et

İslamın beş əsas şərtindən biri zəkat verməkdir. Zəkat bir ibadətdir. Buna görə də qeyri-müsəlmanlara və dindən çıxanlara (mürtədlərə) zəkat verilmir. Rəsulullah (s.ə.s.) Muaz ibn Cəbəli (r.a.) Yəmənə göndərərkən:

Zəkatı oranın zənginlərindən al və oranın kasıblarına payla,” − buyurmuşdur.[1]

İslam alimlərinin əksəriyyətinə görə, müsəlman cəmiyyətdə yaşayan qeyri-müsəlmanlara  (zimmilərə) zəkat vermək olmaz. Çünki zəkat müsəlman yoxsulların haqqıdır və onlara verilməlidir. Üstəlik zəkat müsəlmanlara fərzdir. Buna görə də müsəlman varlılardan alınıb, müsəlman kasıblara verilməlidir. Qeyri-müsəlmanların isə zəkat vermək kimi bir öhdəliyi yoxdur. Bu səbəbdən onlara zəkat düşmür.

Bəzi fəqehlər Həzrət Ömərin zəkatın veriləcəyi yerlər ayəsində “miskinlər” ifadəsi haqqında “bunlar Əhli-kitabın yoxsullarıdır” sözünə əsaslanaraq, zəkatın zimmilərə də verilə biləcəyini deyirlər. Hənəfi fəqehlərindən İmam Züfər də bu fikirdədir. Çünki zəkat Allahın razılığını qazanmaq üçün ehtiyacı olanların ehtiyaclarını qarşılamaqdır. Bunu yoxsul zimmilərə zəkat verməklə də etmək mümkündür.

Qəlbləri İslama isinişsin deyə, qeyri-müsəlmanlara zəkat və fitrə verilə bilər. Bununla müəlləfeyi-qulub adlanan həmin şəxslərin müsəlmanlara bir zərər verməyəcəyi və faydası toxunacağı ümid edilir.

Hənbəli məzhəbinə görə, müəllefeyi-quluba zəkat vermək olar. Müasir İslam alimlərindən bəzilərinə də eyni fikirdədir.

Yoxsullara aşkarda sədəqə verməyiniz yaxşıdır, lakin onu gizlində versəniz daha yaxşı olar. Bu, günahlarınızın bir qismini örtər. Allah tutduğunuz hər bir işdən xəbərdardır![2]

Əksər İslam alimlərinə görə, bu ayəyə əsasən yoxsul zimmilərə nafilə sədəqələr vermək caizdir. Çünki ayədə müsəlman və ya zimmi yoxsul arasında hər hansı fərq qoyulmamışdır.

Əbu Yusif, İmam Şafei və bəzi alimlərə görə isə, zimmilərə zəkat verilməyəcəyi kimi sədəqə də verilmir.[3]


[1] Buxari, Zəkat, 1, 63, Tövhid, 1, Məğazi, 60; Müslim, İman, 7, 29; Əbu Dabud, Zəkat, 5; Tirmizi, Zəkat, 6.
[2] Bəqərə, 2/271.
[3] Bax: əl-Fətaval-Hindiyyə, I, 176; Züheyli, İslam fıkhı ansiklopedisi, II, 883-4.



Bənzər məqalələr

Zəkat necə hesablanır

 Zəkat, qızıl, valyuta və axarı olan, yəni gəlir gətirən mallardan verilir. Qızıl və valyuta, yəni hər hansı pul növü 80,18 qramdan çox olarsa zəkata tabe olur.

“Kasıba” əl uzatmaq

“Sədəqələr (zəkatlar) Allah tərəfindən bir fərz olaraq ancaq yoxsullara, miskinlərə, zəkat yığan işçilərə, qəlbləri İslama isindiriləcək kimsələrə, azad olmağa çalışan kölələrə, borclulara, Allah yolunda olanlara və yolda qalan yolçulara aiddir. Allah hər şeyi biləndir, hikmət sahibidir.”

Zəkat borcunu ödə, kasıbın haqqını ver!

“Zəkat insanın istəyinə buraxılmış bir sədəqə deyil, eqoizminə və xəsisliyinə qalib gələ bilən möminlərin həmrəyliyini reallaşdıran bir növ müəssisələşmiş, məcburi və dəruni bir ədalətdir. Zəkat hər şey kimi mal-mülkün də Allaha aid olduğunu, insanın ondan kefi istədiyi kimi istifadə etmək haqqını daşımadığını, hər kəsin cəmiyyətin bir üzvü olduğunu daima xatırladır”.

Fitr sədəqəsinin verilmə vaxtı

Sual: Ramazan bayramından əvvəl verilən fitrə sədəqəsinin hökmü nədir?

Fitrənin verildiyi yerlər

Fitrəni zəkat düşən hər kəsə vermək olar. Yəni kasıblar, miskinlər, zəkatı yığıb paylayanlar, ürəkləri İslama yeni isinişib mü­səlmanlığa bağlanmaqda olanlar, kölələr, borclular, Allah yolunda olanlar və yolçular.


Şərh yaz